Hooghuis Tessenderlo
Hooghuis Tessenderlo - #47

Bouwperiode: 15e eeuw | Afkomstig van: Tessenderlo | Naar Bokrijk gekomen in: 1972 | locatie in het museum: Kempen

Het gebouw en zijn verleden

Het Hooghuis uit Tessenderlo-Schoot (Limburg, 16de eeuw) is een weerspiegeling van de status die de vroegere bewoners genoten. De bovenverdieping, eerder een uitzondering in de landelijke bouwkunst en het recht duiven te houden getuigen van hoge standing. In tegenstelling tot de lemen boerderijen is dit huis, naar stedelijk voorbeeld, in steen opgetrokken. Op dit erf staan nog twee andere gebouwen : een grote schuur met schaapskooi uit Olen (Antwerpen, 1789) en een turfschob uit Kalmthout – Nieuwmoer (Antwerpen, einde 18de – begin 19de eeuw).

Een hoog huis?

De naam van dit huis – het Hooghuis – verwijst naar de hoge status van de bewoners. De families Van Hove en Muyskens waren welgesteld. De Muyskens bekleedden generaties lang belangrijke posities in het lokale bestuur en het Spaanse leger. Dat zag je ook aan hun huis. Het is grotendeels van baksteen en heeft een verdieping.

In Spaanse dienst

De inwoners van de Kempen hebben vaak zwaar geleden onder oorlog en geweld. Ook tijdens de Tachtigjarige Oorlog (1568-1648) werden boerderijen geplunderd of in brand gestoken. Die oorlog begon als een opstand van de Nederlanden tegen het Spaanse Rijk. De omvang van het Spaanse leger in de Nederlanden varieerde. In 1640 was het meer dan 88.000 man sterk. De manschappen kwamen uit Spanje, maar ook uit de Zuidelijke Nederlanden, Bourgondië, Engeland en de Italiaanse en Duitse staten. Vader Anthoon Muyskens, zijn zonen Anthoon en Johan, hun schoonbroer Don Ruiz en later Anthoons kleinzoon Anthonio-Willem, bekleedden er een officiersrang.

Figuren in de gevel

In de gevels van dit huis zie je verschillende ‘metselaarstekens’: ruiten, harten en Andreaskruisen. De bakstenen werden hiervoor bijvoorbeeld harder gebakken of geglazuurd. De tekens hadden mogelijk een beschermende, decoratieve of sociale betekenis. Ze werden aangebracht op de muren van kerken, abdijen, kastelen en hoeves. In de Kempen, waar de meeste hoeves van hout en leem waren, waren ze uitzonderlijk.